Ramazan ayında oruç tutan Müslümanların, iftar vaktiyle birlikte oruçlarını açarken neyle açmaları gerektiği en çok merak edilen konulardan biridir. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) orucu genellikle hurma ve su ile açardı. Peki, oruç açarken okunan dua nedir ve oruç nasıl açılmalıdır?
Oruç Neyle Açılır?
İftarın hurma, tuz veya su ile yapılması müstehaptır. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) bir hadisinde, “Biriniz orucunu açtığında, hurma ile açsın. Eğer hurma bulamazsa, su ile açsın. Çünkü su temizdir ve temizleyicidir” (Tirmizî, “Savm”, 10) demiştir. Ancak oruç açarken, hurma bulamayanlar için su da bir alternatif olarak önerilmektedir. Yani oruç, hurma ile açmak sünnettir fakat bu bir zorunluluk değildir. Müslümanlar oruçlarını buldukları herhangi bir gıda ile de açabilirler.
Oruç Açarken Okunacak Dua
Oruç açıldıktan sonra, Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şu duayı okumayı tavsiye etmiştir: “Allah’ım, senin için oruç tuttum, verdiğin rızıkla orucumu açtım, sana güvenip dayandım, sana inandım, susuzluğum gitti, damarlarım ıslandı, inşallah mükâfatım da gerçekleşti” (Ebû Dâvûd, “Savm”, 22). Bu dua, oruç tutan kişiye manevi bir rahatlık ve huzur sağlar.
İftar Duası Nedir?
İftar açarken okunacak dua şu şekildedir:
"Allahümme leke sumtu ve bike âmentü ve aleyke tevekkeltü ve alâ rızkıke eftartü ve savme'l-Ğadi min şehri Ramazane neveytü, feğfirlî mâ kaddemtü ve mâ ahhartü."
Bu duasının anlamı şu şekildedir:
"Allah'ım! Senin rızan için oruç tuttum, sana inandım ve sana güvendim. Senin rızkınla orucumu açtım ve Ramazan ayının yarınki orucuna da niyet ettim. Benim geçmiş ve gelecek günahlarımı bağışla!"
Oruç Tutmanın Faydaları
Peygamber Efendimiz (s.a.v.) oruç tutmanın fiziksel ve ruhsal faydalarına dikkat çekmiştir. Bir hadisinde, “Oruç tutunuz ki, sıhhat bulasınız” diyerek orucun sağlık açısından ne kadar önemli olduğunu vurgulamıştır. Oruç, vücudu toksinlerden arındırırken, bağışıklık sistemini güçlendirir, sindirim sistemini dinlendirir ve metabolizmayı hızlandırır. Ayrıca, yapılan bilimsel araştırmalar, oruç tutmanın kalp sağlığını iyileştirdiğini ve beyin hücrelerini yenileyen hormonların salgılandığını göstermektedir.
Oruç, aynı zamanda ruhsal arınma sağlayarak sabır, irade gücü ve manevi olgunlaşmayı destekler. Yani oruç sadece fiziksel sağlığı değil, insanın ruhsal sağlığını da olumlu şekilde etkiler.