Günlük hayatta tükettiğimiz besinlerin bizlere yarar sağlaması için besinlerin olabildiğince taze ve doğal olması gerekir. Bu noktada günümüz şehir hayatında her ne kadar doğal ürün bulmakta zorlansak da, en azından taze ürünleri tercih etmeye gayret göstermeliyiz. Ayrıca besin ürünlerinin taze olması yalnızca sağlık açısından önem arz etmez, bayat ürünlerin tadının oldukça kötü olabilmesi ve bozulmaya yakın durumları, tüketicilerin kötü bir yemek deneyimi yaşamasına da sebebiyet verir. Bu noktada, çabuk bozulabilen ürünlerin oldukça hızlı tüketilmesi ve sıkça bayatlık kontrolü yapılması gerekir. Yumurta da bu besinlerden biridir. Peki bayat yumurta nasıl anlaşılır?
Bayat yumurtayı anlamanın bazı basit yolları vardır. Bu yolların başında su testi gelmektedir. Bayatlayan yumurtanın kütlesinde değişiklik meydana gelir ve suya konulduğunda suyun yüzüne çıkar. Bu basit işlemle yumurtanın bayat olup olmadığını öğrenebilirsiniz.
Yumurtanın bayat olup olmadığını öğrenmenin bir diğer yolu da yumurtayı sallamaktır. Yumurta, bayatladığında formunu değiştirir. Bu nedenle yumurta ele alındıktan sonra kulağa yaklaştırılır ve sallanır. Sallama sırasında şapırdama şeklinde sesler geliyorsa yumurtanız büyük ihtimalle bozulmuştur. Çünkü taze yumurtadan bu sesler gelmez.
Su Testi İle Bayat Yumurta Nasıl Anlaşılır?
Bayat yumurta, bayatladığında kokusu ve tadı en dayanılmaz olan besinlerin arasında yer alır. Genellikle raf ömrü bir ay kadar olan endüstriyel yumurtaların son kullanım tarihleri geçmeden önce tüketilmesi gerekir. Aksi halde yumurtalar çabucak bozulacaktır.
Ayrıca yumurta, oldukça narin bir besindir. Dış kabuğunun kolay kırılabilmesinden ötürü darbelerden korunması gereken bu besin, aynı zamanda yüksek sıcaklık altında uzun saatler beklememelidir. Bu gibi durumlarda kolayca bozulabilir. Özellikle bozulma gibi durumlardan şüphe edildiği zamanlarda birkaç basit test ile yumurtanın bayat olup olmadığı öğrenilebilir. Yumurta tazelik testi uygulamalarının başında da su testi gelmektedir.
Yumurta ile su testi yapmak oldukça basit bir işlemdir. Bu işlem için yapılması gereken ilk şey, geniş bir kabın içine su koymaktır. Bu kabın, yumurtanın içine batma olanağı sağlayacak kadar derin olması yeterli olacaktır. Kabın içine koyulacak suyun soğuk olması gerekir. Su koyulduktan sonraki adım da yumurtalar kaba dikkatlice yerleştirilir. Yumurtalar dibe yatay şekilde çökerse bu durum yumurtaların çok taze olduğunu gösterir. Dibe çöken ancak hafif eğimli duran yumurtalar, bu yumurtaların çok taze olmadığına ancak tüketilmeye uygun olduğuna işaret etmektedir. Yumurtanın ucu dibe değecek şekilde dik durursa da bu durum, yumurtanın bayatlamaya başladığını gösterir. Suda dik duran yumurtaların bir an önce tüketilmesinde fayda vardır. Son olarak, yumurtalar suyun yüzeyine çıkarsa da yumurtaların bozulmuş olduğu anlaşılır ve tüketilmemesi gerekir.
Bayat Yumurta Tüketmenin Zararları Nelerdir?
Bayat yumurta, gerek tadı gerekse de kokusuyla oldukça rahatsız edicidir. Bunun yanında bayat yumurta tüketmenin sağlık açısından birçok zararı vardır. Bu zararlardan bazıları:
- Zehirlenmeye Yol Açabilir: Bayat yumurtalar, bayatlama sürecinde birçok farklı bakteri üretebilir. Özellikle bayat yumurtaların yol açtığı Salmonella enfeksiyonu, bireylerin zehirlenmesine yol açabilir. Bu enfeksiyon özellikle bağışıklık sistemi güçsüz olanları etkiler. Bu kişilerde mide bulantısı, ishal, kusma ve karın ağrısı gibi zehirlenme belirtileri görülebilir. Bu belirtiler görüldüğü taktirde yapılması gereken, en yakın sağlık kuruluşuna başvurmaktır. Bu gibi durumlardan korunmak için bayat yumurta belirleme testlerini sıkça uygulamak gerekir.
- Sindirim Sorunlarına Yol Açabilir: Bayat yumurta tüketmek özellikle sindirim sistemine zarar verebilir. Bayat yumurta tüketildiğinde mide ekşimesi, mide ağrısı ve yanması, şişkinlik gibi durumlar görülmesi olasıdır.
- Bağışıklık Sisteminde Sorunlara Yol Açabilir: Bayat yumurtalar, oldukça güçlü bakteriler üretmektedir. Vücuda giren bu bakterilerin dışarı atılması için de bağışıklık sistemi ekstra efor sarf eder. Bu ekstra efor da, vücudun bağışlık gücünün düşmesine neden olabilir.
Yumurtalar Ne Kadar Sürede Bayatlar?
Yumurtaların bayatlama süreleri pişip pişmediklerine ve dış etkenlere göre değişiklik göstermektedir. Bu noktada buzdolabı tarzı serin yerlerde saklanan yumurtaların kullanım ömürleri ortalama 4 ila 6 hafta arasındadır. Bunun yanında oda sıcaklığında yumurta saklama süresi de 7 ila 10 gündür.
Kaynatılmış yumurtalar soğuk ortamlarda bekletildiğinde 3-5 gün arasında bozulmadan tüketilebilir. Ayrıca omlet veya menemen gibi yemeklerin içine katılan yumurtaların da 1-2 gün içinde tüketilmesinde fayda vardır.
Şunu da belirtmek gerekir ki, dolaba koymadan önce yıkanan yumurtaların raf ömrü azalır. Yıkama işleminde yumurtaların dış zarları incelir ve bu durumun ortaya çıkmasına neden olur.